Revista Galega de Teatro

Revista Galega de Teatro

Fondo Teatral María Casares - Boletín

FTMC. Boletín Informativo nº 30

Outubro-novembro-decembro 2023

Neste último boletín de 2023 presentamos catro novidades que entraron a formar parte do Fondo Teatral María Casares da Biblioteca Pública de Cangas.

Novidades con temática variada: Investigación sobre a historia do teatro, recreación en banda deseñada da aventura da Sala Nasa de Chévere en Compostela, e tres textos dramáticos contemporáneos.

Boa lectura, bo nadal e que o próximo ano 2024 veña cheo de teatro!

Cadernos PLATTA 6

Cadernos PLATTA, nº 6. Sakura e Koumpounofobia, 

de Sebastián Moreno e Carolina África Martín

Edición trilingüe, 2023.

As Xornadas e Mostras de Teatro de Vigo

As Xornadas e as Mostras de Teatro de Vigo (1972-1979)

O rexurdir da actividade dramática na mudanza de réxime.
de Dolores Miloro

Ed: Biblioteca Arquivo Teatral Francisco Pillado Mayor. Universidade da Coruña, 2023.

Os Cadernos PLATTA nacen directamente ligados ao Premio Platta de Teatro Breve impulsado desde a Plataforma Transfronteriza de Teatro Amador que conforman a erregueté/ Revista Galega de Teatro, a Federación Galega de Teatro Afeccionado, a Federación de Grupos Afeccionados de Teatro de Castilla e León e o Teatro do Noroeste-Centro Dramático  de Viana do Castelo/TEIA Teatro en Iniciativa Associativa.

O Premio naceu como resposta natural á demanda de textos cos que nutrir os obradoiros de lecturas dramatizadas en tres linguas (galego, castelán e portugués) que cada ano se celebran no marco dos festivais transfronteirizos da Plataforma e ten como obxectivo estimular a escrita teatral, promover a súa tradución e contribuír a súa difusión.

Nesta cuarta edición do Premio Platta de Teatro Breve 2023 na que concorreron un total de 86 textos escritos nas 3 linguas  (portugués, galego e castelán) o  xurado decidiu por unanimidade conceder o Premio a  Sebastián Moreno pola obra “[Sakura] La flor del cerezo”.

O xurado destacou o coidado da edición; a linguaxe poética nada sensacionalista que vai deixando preguntas sen dar solucións, e esperta o interese no lector ou lectora activa que descobre aos poucos o que está a acontecer. Finalmente, a división en dous planos da composición: o plano narrativo ofrece moitas posibilidades de xogar co narrador, que fala desde un lugar emocional e ten a liberdade que os personaxes do plano da acción dramática non teñen.

Asemade, e dada a calidade de moitos traballos recibidos, o xurado decidiu conceder un accésit a Carolina África Martín polo texto Koumpounofobia, que comeza con certo humor debido á fobia aos botóns dun dos personaxes, e xira inesperadamente para introducirnos no interior dunha muller que padece un trauma. Tamén destacaron do texto o gran abano de posibilidades dramáticas que ofrece.

Sebastián Moreno (Palma de Mallorca 1985) é Licenciado en Pedagóxía, combina as facetas de autor, actor e director de escena. Desde 2015 é xunto a Raquel Calonge e David Utilla, director e dramaturgo da Cía. La Casquería.

Carolina África Martín ( Madrid 1980) É dramaturga, guionista, directora actriz e docente e produtora-socia fundadora de La Belloch Teatro S.L.

Os anteriores Premios Platta foron:

  • I Premio de Teatro Breve: Xacobe Otero por A importancia de chamarse Antonio; Antonio Mauriz: Amor de corbata; e Xosé Prada: Morreu a tía María
  • II Premio Platta de Teatro Breve: Rosa Gantes por Reencontro; José Domínguez Bueno: Voces en el limbo; Carlos Labraña:Descociñando.
  • III Premio Platta de Teatro breve: Carlos Alves: 13 de maio.

Os resultados, que tantas veces se lles atribúen a factores e accións que se asentan no presente, responde á forza e ao traballo de axentes que o tempo inxustamente borra.

Nos anos sesenta e setenta na cidade de Vigo, como noutras ciudades de provincias de Galicia e da xeografía española, o teatro tivo una presenza importante.

As iniciativa escénicas materializábanse da man de pequenas agrupacións de teatro afeccionado que, na procura de novos horizontes teatrais e ás veces cun afán formativo, se esforzaban en organizar encontros teatrais con escaso medios, aínda que coa axuda dalgunhas institución públicas e privadas asentadas na cidade.

As Xornadas de Teatro de Vigo, que se desenvolveron entre 1972 e 1978 ou as Mostras de Teatro Galego, organizadas entre 1975 e 1979, foron algún destes encontros. Por una banda as Xornadas naceron cun afán renovador e co fin de pór en contacto grupos da cidade con outras propostas teatrais foráneas. Pola outra as Mostras foron una forma de lle dar visibilidade á normalización teatral galega que xa comezara a Asociación Cultural Abrente en 1973 coas Mostras de Ribadavia.

Ambos os encontros favoreceron o intercambio de experiencias  e contribuíron  á propia formación destes grupos afeccionados.

Esta reorganización na escena de Vigo tivo lugar nun periodo crítico, consecuencia directa da represión franquista, a crise económica e o descontento social. A ditadura seguía a atrancar a liberdade de expresión, pero sobre todo en manifestacións colectivas como o teatro.

A finalidade desta obra é ofrecer datos e información dus acontecementeos salientables para a futura conformación dun tecido teatral na cidade.

Describir, sistematizar e recuperar o pulso dese período escénico no contexto actual e una forma de manter viva a memoria daqueles acontecementos. Unha forma de perfilar aqueles aspectos, valores e preocupacións determinantes para o desenvolvemento e a normalización do teatro en Galicia nese período: a análise dos repertorios, a profesionalización, a crítica, a creación colectiva, o papel do autor, o público a que se dirixía e a descentralización.

Valores e propostas escénicas que sementou un movemento de vangarda, o do teatro independente, que agromaron en toda España  e que entroncaban- e se inspiraban nel- co labor itinerante e pedagóxico das iniciativas teatrais republicanas como La Barraca de Federico García Lorca; o Teatro del Pueblo das Misións Pedagóxicas, dirixido por Alejandro Casona e no caso de Galicia polas Irmandades da Fala.

Iniciativas escénicas que se viron interrompidas pola Guerra Civil e “a longa noite de pedra” do franquismo.

Sibaris

Síbaris

de Domingo Villar Vázquez

Editorial Galaxia, 2023. Ilustracións de Carlos Baonza.

O Navegante

O navegante

Unha viaxe a bordo da Sala Nasa
de Guióne debuxo de Tristán Ron Ferreirós.

Edición: Ultratextos Documenta, Chévere. Novembro, 2022.

O nome de Domingo Villar xa é indisociábel na literatura galega e universal á novela negra como xénero masivo. A través da tradución das súas obras a máis de quince linguas o inspector Leo Caldas e os escenarios do sur de Galicia viaxaron por todo o mundo.

Mais a súa paixón polo teatro sempre o acompañou desde o instituto e mesmo nalgún momento  da súa vida mostrou interese por estudar a carreira de Dramaturxia en Madrid. Polo demais sempre foi un asiduo espectador.

Que é Sibaris? Domingo Villar definíu a sua obra teatral como unha comedia de salón ou quizais como comedia burguesa. Pero a trama, baseada nunha intriga arredor da falta de inspiración do protagonista e a súa vontade de desaparecer aproveitando un morto ben oportuno, oriéntanos cara á comedia negra.

O protagonista é o grande escritor Victor Morel, un artista excéntrico e sofisticado, angustiado pola falta de inspiración e polo tedio que lle causa a superficialidade dun espazo literario que sucumbíu ao poder alienante do diñeiro.

O mundo dos escritores de éxito aparece aquí con sarcasmo ao enfrontar  a posición máis ou menos idealista de Víctor Morel á da súa muller, a pragmática Laura.

Malia as diferenzas-que se amosan irreconciliábeis grazas á habelenciosa dosificación da intriga-atopan un camiño intermendio capaz de contentar a ambos os dous: a posibilidade de que Víctor desapareza para iniciar unha vida nova e anónima nun lugar equivalente ao ideal Síbaris e que Laura se aproveite dos cartos que xerou o seu marido á conta desa mesma idea brillante que no seu día foi a novela de título homónimo.

Non hai crítica nin axuizamento na comedia de Domingo Villar: o argumento obríganos, tamén a comprender a Laura, cuxo amaor por Víctor dende a mocidade a conduce a dixar as súas propias ambicións prefeionais para facilitar a xenial dedicación literaria do seu home. Dalgún xieto, e como corresponde á comedia burguesa clásica, todos teñen razón.

A través das técnicas básicas do enredo e dunha intriga rápida que bebe directamente da estrutura cinematográfica de escena breve, Domigo Villar logra tratar con ironía e mesmo comicidade, ese argumento que doutro xeito, podería conducir a un drama.

A obra foi estreada en Vigo o 30 de setembro de 2023 no Teatro García Barbón (AFundación) pola Compañía Condetrespés.  Os seus intérpretes son Carlos Blanco, Belén Constela, Oswaldo Digón e Pablo Novoa, e está dirixida por Lois Blanco.

Na actualidade a obra está en xira por Galicia e o resto do Estado español.

A Sala Nasa foi un espazo creado polo grupo Chéveres, construido coa suma de moitas voces e sensibilidades, que desbordou o ámbito artístico e cultural para fundar unha especie de praza aberta e autónoma nun arrabalde da cidade de Santiago de Compostela.

Trinta anos despois da súa apertura en 1992, O navegante achégase ás historias que se cruzaron na Nasa, contadas desde a mirada dun neno que se criou entre as súas paredes. Algo que inevitablemente leva a historia a outra dimensión, transformando un relato autobiográfico nunha aventura de iniciación chea de elementos fantásticos.

É tamén un compromiso grande porque é unha historia de máis de dúas décadas e irremediablemente vai unida á longa traxectoria dos seus promotores e xestores, os membros do grupo Chévere. Tras uns anos de actividade teatral estes actores e actrices decidiron converter un taller mecánico situado no barrio de San Lourenzo nun espazo de servizos artísticos. A comezos dos anos noventa, cando aínda coleaban os aires de liberdade da transición e a creatividade dos vertixinosos oitenta, os composteláns e moita xente chegada doutros puntos da xeografía galega e de máis aló do Padornelo,  tivemos ocasión de vivir innumerables veladas de teatro de vangarda, concertos de tódolos paus e outras moitas experiencias inesquecibles  grazas ao atrevemento destes emprendedores aos que mellor teriamos que chamar irreverentes axitadores culturais.

No formal é unha obra audaz, que amosa unha interesante capacidade para o encadre e un talento innato para a composición das páxinas, mais, por riba de calquera cousa é impresionante a mestría no uso das masas de negro, algo que non é doado e que Ron é quen de manexar cunha destreza sorprendente nunha primeira obra.

Ese neno que agora volve á Nasa para debuxala naceu en Compostela en 1998. Nesta cidade comezou a súa formación na Escola de Arte Eco e despois co debuxante Fran Bueno. Fixo o bacharelato de Artes no IES de Sar. Estudou BB.AA. na Universidade Politécnica de Valencia. Máster de animación dixital na BAU Centre Universitari D´Arts i Disseny de Barcelona. E Animación 2D na Escola de Cinema de Barcelona.

O Navegante é o seu primeiro cómic publicado.

 

Cadernos PLATTA 6

Cadernos PLATTA, nº 6. Sakura e Koumpounofobia, 

de Sebastián Moreno e Carolina África Martín

Edición trilingüe, 2023.

Os Cadernos PLATTA nacen directamente ligados ao Premio Platta de Teatro Breve impulsado desde a Plataforma Transfronteriza de Teatro Amador que conforman a erregueté/ Revista Galega de Teatro, a Federación Galega de Teatro Afeccionado, a Federación de Grupos Afeccionados de Teatro de Castilla e León e o Teatro do Noroeste-Centro Dramático  de Viana do Castelo/TEIA Teatro en Iniciativa Associativa.

O Premio naceu como resposta natural á demanda de textos cos que nutrir os obradoiros de lecturas dramatizadas en tres linguas (galego, castelán e portugués) que cada ano se celebran no marco dos festivais transfronteirizos da Plataforma e ten como obxectivo estimular a escrita teatral, promover a súa tradución e contribuír a súa difusión.

Nesta cuarta edición do Premio Platta de Teatro Breve 2023 na que concorreron un total de 86 textos escritos nas 3 linguas  (portugués, galego e castelán) o  xurado decidiu por unanimidade conceder o Premio a  Sebastián Moreno pola obra “[Sakura] La flor del cerezo”.

O xurado destacou o coidado da edición; a linguaxe poética nada sensacionalista que vai deixando preguntas sen dar solucións, e esperta o interese no lector ou lectora activa que descobre aos poucos o que está a acontecer. Finalmente, a división en dous planos da composición: o plano narrativo ofrece moitas posibilidades de xogar co narrador, que fala desde un lugar emocional e ten a liberdade que os personaxes do plano da acción dramática non teñen.

Asemade, e dada a calidade de moitos traballos recibidos, o xurado decidiu conceder un accésit a Carolina África Martín polo texto Koumpounofobia, que comeza con certo humor debido á fobia aos botóns dun dos personaxes, e xira inesperadamente para introducirnos no interior dunha muller que padece un trauma. Tamén destacaron do texto o gran abano de posibilidades dramáticas que ofrece.

Sebastián Moreno (Palma de Mallorca 1985) é Licenciado en Pedagóxía, combina as facetas de autor, actor e director de escena. Desde 2015 é xunto a Raquel Calonge e David Utilla, director e dramaturgo da Cía. La Casquería.

Carolina África Martín ( Madrid 1980) É dramaturga, guionista, directora actriz e docente e produtora-socia fundadora de La Belloch Teatro S.L.

Os anteriores Premios Platta foron:

  • I Premio de Teatro Breve: Xacobe Otero por A importancia de chamarse Antonio; Antonio Mauriz: Amor de corbata; e Xosé Prada: Morreu a tía María
  • II Premio Platta de Teatro Breve: Rosa Gantes por Reencontro; José Domínguez Bueno: Voces en el limbo; Carlos Labraña:Descociñando.
  • III Premio Platta de Teatro breve: Carlos Alves: 13 de maio.
As Xornadas e Mostras de Teatro de Vigo

As Xornadas e as Mostras de Teatro de Vigo (1972-1979)

O rexurdir da actividade dramática na mudanza de réxime.
de Dolores Miloro

Ed: Biblioteca Arquivo Teatral Francisco Pillado Mayor. Universidade da Coruña, 2023.

Os resultados, que tantas veces se lles atribúen a factores e accións que se asentan no presente, responde á forza e ao traballo de axentes que o tempo inxustamente borra.

Nos anos sesenta e setenta na cidade de Vigo, como noutras ciudades de provincias de Galicia e da xeografía española, o teatro tivo una presenza importante.

As iniciativa escénicas materializábanse da man de pequenas agrupacións de teatro afeccionado que, na procura de novos horizontes teatrais e ás veces cun afán formativo, se esforzaban en organizar encontros teatrais con escaso medios, aínda que coa axuda dalgunhas institución públicas e privadas asentadas na cidade.

As Xornadas de Teatro de Vigo, que se desenvolveron entre 1972 e 1978 ou as Mostras de Teatro Galego, organizadas entre 1975 e 1979, foron algún destes encontros. Por una banda as Xornadas naceron cun afán renovador e co fin de pór en contacto grupos da cidade con outras propostas teatrais foráneas. Pola outra as Mostras foron una forma de lle dar visibilidade á normalización teatral galega que xa comezara a Asociación Cultural Abrente en 1973 coas Mostras de Ribadavia.

Ambos os encontros favoreceron o intercambio de experiencias  e contribuíron  á propia formación destes grupos afeccionados.

Esta reorganización na escena de Vigo tivo lugar nun periodo crítico, consecuencia directa da represión franquista, a crise económica e o descontento social. A ditadura seguía a atrancar a liberdade de expresión, pero sobre todo en manifestacións colectivas como o teatro.

A finalidade desta obra é ofrecer datos e información dus acontecementeos salientables para a futura conformación dun tecido teatral na cidade.

Describir, sistematizar e recuperar o pulso dese período escénico no contexto actual e una forma de manter viva a memoria daqueles acontecementos. Unha forma de perfilar aqueles aspectos, valores e preocupacións determinantes para o desenvolvemento e a normalización do teatro en Galicia nese período: a análise dos repertorios, a profesionalización, a crítica, a creación colectiva, o papel do autor, o público a que se dirixía e a descentralización.

Valores e propostas escénicas que sementou un movemento de vangarda, o do teatro independente, que agromaron en toda España  e que entroncaban- e se inspiraban nel- co labor itinerante e pedagóxico das iniciativas teatrais republicanas como La Barraca de Federico García Lorca; o Teatro del Pueblo das Misións Pedagóxicas, dirixido por Alejandro Casona e no caso de Galicia polas Irmandades da Fala.

Iniciativas escénicas que se viron interrompidas pola Guerra Civil e “a longa noite de pedra” do franquismo.

Sibaris

Síbaris

de Domingo Villar Vázquez

Editorial Galaxia, 2023. Ilustracións de Carlos Baonza.

O nome de Domingo Villar xa é indisociábel na literatura galega e universal á novela negra como xénero masivo. A través da tradución das súas obras a máis de quince linguas o inspector Leo Caldas e os escenarios do sur de Galicia viaxaron por todo o mundo.

Mais a súa paixón polo teatro sempre o acompañou desde o instituto e mesmo nalgún momento  da súa vida mostrou interese por estudar a carreira de Dramaturxia en Madrid. Polo demais sempre foi un asiduo espectador.

Que é Sibaris? Domingo Villar definíu a sua obra teatral como unha comedia de salón ou quizais como comedia burguesa. Pero a trama, baseada nunha intriga arredor da falta de inspiración do protagonista e a súa vontade de desaparecer aproveitando un morto ben oportuno, oriéntanos cara á comedia negra.

O protagonista é o grande escritor Victor Morel, un artista excéntrico e sofisticado, angustiado pola falta de inspiración e polo tedio que lle causa a superficialidade dun espazo literario que sucumbíu ao poder alienante do diñeiro.

O mundo dos escritores de éxito aparece aquí con sarcasmo ao enfrontar  a posición máis ou menos idealista de Víctor Morel á da súa muller, a pragmática Laura.

Malia as diferenzas-que se amosan irreconciliábeis grazas á habelenciosa dosificación da intriga-atopan un camiño intermendio capaz de contentar a ambos os dous: a posibilidade de que Víctor desapareza para iniciar unha vida nova e anónima nun lugar equivalente ao ideal Síbaris e que Laura se aproveite dos cartos que xerou o seu marido á conta desa mesma idea brillante que no seu día foi a novela de título homónimo.

Non hai crítica nin axuizamento na comedia de Domingo Villar: o argumento obríganos, tamén a comprender a Laura, cuxo amaor por Víctor dende a mocidade a conduce a dixar as súas propias ambicións prefeionais para facilitar a xenial dedicación literaria do seu home. Dalgún xieto, e como corresponde á comedia burguesa clásica, todos teñen razón.

A través das técnicas básicas do enredo e dunha intriga rápida que bebe directamente da estrutura cinematográfica de escena breve, Domigo Villar logra tratar con ironía e mesmo comicidade, ese argumento que doutro xeito, podería conducir a un drama.

A obra foi estreada en Vigo o 30 de setembro de 2023 no Teatro García Barbón (AFundación) pola Compañía Condetrespés.  Os seus intérpretes son Carlos Blanco, Belén Constela, Oswaldo Digón e Pablo Novoa, e está dirixida por Lois Blanco.

Na actualidade a obra está en xira por Galicia e o resto do Estado español.

O Navegante

O navegante

Unha viaxe a bordo da Sala Nasa
de Guióne debuxo de Tristán Ron Ferreirós.

Edición: Ultratextos Documenta, Chévere. Novembro, 2022.

A Sala Nasa foi un espazo creado polo grupo Chéveres, construido coa suma de moitas voces e sensibilidades, que desbordou o ámbito artístico e cultural para fundar unha especie de praza aberta e autónoma nun arrabalde da cidade de Santiago de Compostela.

Trinta anos despois da súa apertura en 1992, O navegante achégase ás historias que se cruzaron na Nasa, contadas desde a mirada dun neno que se criou entre as súas paredes. Algo que inevitablemente leva a historia a outra dimensión, transformando un relato autobiográfico nunha aventura de iniciación chea de elementos fantásticos.

É tamén un compromiso grande porque é unha historia de máis de dúas décadas e irremediablemente vai unida á longa traxectoria dos seus promotores e xestores, os membros do grupo Chévere. Tras uns anos de actividade teatral estes actores e actrices decidiron converter un taller mecánico situado no barrio de San Lourenzo nun espazo de servizos artísticos. A comezos dos anos noventa, cando aínda coleaban os aires de liberdade da transición e a creatividade dos vertixinosos oitenta, os composteláns e moita xente chegada doutros puntos da xeografía galega e de máis aló do Padornelo,  tivemos ocasión de vivir innumerables veladas de teatro de vangarda, concertos de tódolos paus e outras moitas experiencias inesquecibles  grazas ao atrevemento destes emprendedores aos que mellor teriamos que chamar irreverentes axitadores culturais.

No formal é unha obra audaz, que amosa unha interesante capacidade para o encadre e un talento innato para a composición das páxinas, mais, por riba de calquera cousa é impresionante a mestría no uso das masas de negro, algo que non é doado e que Ron é quen de manexar cunha destreza sorprendente nunha primeira obra.

Ese neno que agora volve á Nasa para debuxala naceu en Compostela en 1998. Nesta cidade comezou a súa formación na Escola de Arte Eco e despois co debuxante Fran Bueno. Fixo o bacharelato de Artes no IES de Sar. Estudou BB.AA. na Universidade Politécnica de Valencia. Máster de animación dixital na BAU Centre Universitari D´Arts i Disseny de Barcelona. E Animación 2D na Escola de Cinema de Barcelona.

O Navegante é o seu primeiro cómic publicado.

 

Unha viaxe a bordo da Sala Nasa
Back to Top
Ads Blocker Image Powered by Code Help Pro

Ad Blocker Detectado!!!

Parece que capaches a nosa publicidade... Os anuncios da nosa páxina permiten á erregueté manterse activa. Desactiva o Ad Blocker e refresca a páxina para poder desfrutar dos nosos contidos con normalidade.

close

Log In

Forgot password?

Forgot password?

Enter your account data and we will send you a link to reset your password.

Your password reset link appears to be invalid or expired.

Log in

Privacy Policy

To use social login you have to agree with the storage and handling of your data by this website. %privacy_policy%

Add to Collection

No Collections

Here you'll find all collections you've created before.