Crítica

Jerk

O punto de vista

| Manuel Xestoso |

 

Non se aforran detalles truculentos: tortura, violacións, fist-fucking, mutilacións, orxías… A clásica narrativa sobre o asasino en serie que tanto fascina aos medios de comunicación de masas prescinde aquí de calquera lenitivo para amosar en toda a súa crueza iso que os lectores de Sade e Bataille coñecen como “a persistencia do mal”. Jerk é un longo monólogo no que David Brooks –interpretado maxistralmente por Jonathan Capdevielle– explica a súa participación, xunto con Dean Corll e Wayne Henley, no secuestro, tormento e asasinato de, polo menos, vinte e sete mozos. Que a historia estea baseada nun caso real tanto ten, pero engádelle o seu plus de grima ao asunto.

O primeiro que impresiona –por dicilo dun xeito suave– é que o relato está construído exclusivamente dende o punto de vista dos protagonistas. Asistimos a unha charla que Brooks lles ofrece a unha serie de estudantes: estamos ante a representación dunha representación autobiográfica, ante o show de David Brooks. E o seu espectáculo xa propón algunhas cuestións sobre os límites da representación e sobre a representación dos límites: toda esa parafernalia gore transmíteselle ao público cunha insoportable sensación de realismo, aínda que, en realidade, a primeira parte da función só utiliza monicreques para contar a súa historia e, na segunda, prescíndese mesmo dos bonecos: todo se expresa a través das voces “non pronunciadas” (Capdeville é tamén ventrílocuo) dos personaxes.

A mesma representación de horrores parecidos en Os 120 días de Sodoma, de Milo Rau –por poñer un exemplo recente– aseméllase a unha función infantil a carón da obra de Gisèle Vienne. A clave está nesa identificación cunha perspectiva ética: os valores morais da narración son os duns criminais implacablemente minuciosos no seu labor de martirizar as súas vítimas. E ante iso, non hai efectos especiais que resistan a comparación.

Pero hai máis: a función comeza mostrando un problema existencial de Dean Corll: decátase de que ignora todo o que pasou polas cabezas dos mozos mentres eran torturados e asasinados e de que polo tanto, “xa non lle pertencen”. Ao que Wayne contesta que “matar é unha cuestión de poder” e que ese poder “permíteche construír a personalidade do corpo que tes diante”.

En consecuencia, a banda comeza a dotar aos rapaces asasinados de novas identidades: Luke Halpin, o actor protagonista da serie de televisión Flipper ou, por que non, Jimmy Page. Como Wayne lle explica a David, estes personaxes non teñen máis identidade que a que ves na pantalla: non teñen vida interior a diferenza dos seres humanos reais, “que son imposibles de entender”. E explicita: “Se imaxinas que a vítima é Luke Halpin ou Jimmy Page, sabes exactamente a quen matas e logras que esa morte sexa máis significativa e completa”.

Se cambiamos Luke Halpin por “xudeu” ou Jimmy Page por “inmigrante”, descubriremos unha sinxela ecuación que permite descubrir a pertinente lectura política dunha obra que, a primeira vista, pode parecer unha gratuíta exhibición de horrores: de gratis nada.

 

Jerk, de Gisèle Vienne, Dennis Cooper e Jonathan Capdevielle

Dirección: Gisèle Vienne
Dramaturxia: Dennis Cooper
Música: Peter Rehberg (música orixinal) e El Mundo Frio of Corrupted
Iluminación: Patrick Riou
A partir dunha novela de Dennis Cooper
Interpretada e creada en colaboración con: Jonathan Capdevielle
Voces gravadas: César Bernard e José Enrique Oña Selfa
Estilismo: Stephen O’Malley e Jean-Luc Verna
Monicreques: Gisèle Vienne e Dorothéa Vienne Pollak
Maquillaxe: Jean-Luc Verna e Rebecca Flores
Vestiario: Dorothéa Vienne Polak, Marino Marchand e Babeth Martin
Mestre de ventriloquía: Michel Dejeneffe

Festival Escenas do Cambio, Cidade da Cultura de Santiago de Compostela, 8 de febreiro de 2020.

Ficha artística

Compartir

Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin
Share on whatsapp
Share on email

PUBLICIDADE

PUBLICIDADE

PUBLICIDADE

PUBLICIDADE

Deixar un comentario

Subscríbete

Recibe as novas, artigos, entrevistas e contidos da Erregueté para que non perdas unha!

erregueté en papelSúmate ao movemento #erreguelove!

Por só 20 euros ao ano recibirás dúas revistas coa edición de textos dramáticos