Crítica

O soño dunha noite de verán

Retorno ao paganismo

| Manuel Xestoso |

 

Foto: Tamara de la Fuente

Superar a división entre mente e corpo leva a deixar paso ao desexo na configuración da identidade e aí comezan os retos. A moral kantiana que esboza un suxeito autocontrolado e desvinculado das emocións ofrece un modelo que non dá resposta ás aspiracións dunha sociedade que sospeita, foucaultianamente, que a identificación entre sexo e xénero é unha estratexia do poder. E, daquela, a reivindicación do corpo convértese nun proxecto emancipador. O soño dunha noite de verán, coa súa erótica e a súa dialéctica entre a loucura amorosa e a censura moral é un texto que se presta a unha lectura liberadora. A “noite de verán” á que se refire Shakespeare é a noite de San Xoán, unha celebración pagá asimilada polo cristianismo: Voadora, coa axuda de Marcos Layera, aproveita a oportunidade para devolverlle o paganismo á obra.

A tradición máxica desa noite é a baza xogada polo autor para amosarnos un mundo nocturno onde se mesturan deuses e mortais, ricos e pobres. Un mundo onde todo o licencioso ten cabida e onde, daquela, a subversión da orde estabelecida opera como motor dunha intriga na que é posible liberarse das prohibicións e os tabús e abandonarse aos chamados do inconsciente. O caldo de cultivo propicio para construír unha versión que mesture o vello tópico da inconstancia do amor con inquietudes máis contemporáneas.

A montaxe de Voadora, como cabía esperar deles, cae do lado da provocación amable, do lado dun desafío cordial que non renuncia á estética pop para colocar a súa mensaxe retadora. E a frescura irreverente con que abordan o clásico posúe todos os inconvenientes e todas as virtudes que se espera desa insolencia que lle dá o seu selo persoal á compañía.

Entre os inconvenientes está, principalmente, a pouca atención prestada á narrativa, a presuposición de que o público xa sabe o que lle queren contar e que, daquela, non é preciso fiar unha trama que o axude a percorrer as diferentes estacións dun relato que, neste caso, é particularmente complexo e cheo de sutilezas non sempre doadas de advertir. O resultado é unha historia que debe conformarse con ser unha simple evocación do orixinal e que renuncia a moitos matices que a axudarían na intención. A este obstáculo engádense esta vez defectos de dicción e declamación que dificultan moito a comprensión do texto e que fan que o texto de Shakespeare / Layera pase a un segundo plano, á condición de mero pretexto.

Entre as virtudes, está a facilidade con que os de Voadora conxugan valores plásticos e musicais para crear unha iconografía de grande orixinalidade que ilustra con determinación a argumentación manexados. En realidade, o tema da relación entre identidade e xénero desenvólvese máis a través dunha serie de cadros que da propia historia. E aí, Voadora si é capaz de xerar un ton acorde co da obra orixinal, aínda escollendo unha estética colorista que dista moito das clásicas recreacións do bosque e o palacio como símbolos da liberación e a represión sexual, respectivamente.

Non se trata só dun esteticismo máis ou menos ben levado: hai unha moral escénica de “paraíso perdido” –ou tal vez, de paraíso recuperado– coa que a compañía domina e conduce o discurso sobre o xénero ao territorio da obra de Shakespeare. Esa habilidade para levantar un espectáculo a partir de ideas visuais gañaría profundidade se a preocupación polos personaxes e o argumento non esvaecese no terreo da anécdota.

Mais toda a ambición cabe nun final no que un estoupido de realidade lle disputa a preeminencia á obra e remata o traballo de recreación dun soño que loita por materializarse con tanta intensidade como, quizais, o facía na mente do autor.

O soño dunha noite de verán de William Shakespeare
Dirección: Marta Pazos
Adaptación: Marco Layera
Tradución: Manuel Cortés
Elenco: Diego Anido, Areta Bolado, José Díaz, Borfja Fernández, París Lakryma, Janet Novás, Andrea Quintana, Anaël Snoek, Hugo Torres
Movemento: Alexis Fernández “Maca”
Iluminación: Rui Monteiro
Escenografía: Marta Pazos
Vestiario: Fanny Bello
Sonoplastia: David Rodríguez
Música: José Díaz e Hugo Torre
Imaxe: CoRTarcabezas Collages
Atrezzo: Olalla Tesouro
Xastra: María Villas con Maravillas Atelier
Deseño uniformes rosas: Melania Freire
Fotografía: Tamara de la Fuente
Axudante dirección: Gena Baamonde
Produción: José Díaz

Coliseo Noela, Noia. 7 de marzo de 2017.

Ficha artística

Compartir

Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin
Share on whatsapp
Share on email

PUBLICIDADE

PUBLICIDADE

PUBLICIDADE

PUBLICIDADE

Deixar un comentario

Subscríbete

Recibe as novas, artigos, entrevistas e contidos da Erregueté para que non perdas unha!

erregueté en papelSúmate ao movemento #erreguelove!

Por só 20 euros ao ano recibirás dúas revistas coa edición de textos dramáticos