Crítica

Celestina, la tragiclownmedia

Imaxes de Jesús I. Clemente e Rocío Gallardo

Ou como facer voar a unha vella rufiá

Atendendo ao título da peza, pareceume que o espectáculo que estaba a piques de presenciar sería, literalmente, unha versión clown da Celestina, célebre peza de Fernando de Rojas que todxs temos lido algunha que outra vez. E en efecto, así foi: unha versión da Celestina en clave de clown. Cun matiz, que xa avanza o mesmo título: a tragiclownmedia, en referencia á segunda liña do título da peza orixinal: La tragicomedia de Calisto y Melibea. Así, neste espectáculo, non só temos unha “Celestina en clave de clown” senón tamén unha interesante crítica a todos os dramas románticos de amores adolescentes desgraciados, dende Plauto e Terencio ata Romeo e Xulieta, pasando polos consabidos Calisto e Melibea.

O terreo do clown, o terreo da comedia, ten sen dúbida a característica da axilidade, e este sería un termo que podería perfectamente definir esta versión da Celestina. Tendo en conta que o texto orixinal é un “señor texto”, non está de máis salientar que La Escalera de Tijera acadan un espectáculo lixeiro, divertido e áxil.

Pode semellar obvio, máis cómpre sinalar que o feito de conseguir un espectáculo lixeiro e doadamente asumible polo público é toda unha proeza que significa moitas horas de traballo previo: dende a análise e compresión da trama, a dramaturxia do texto e a síntese das súas secuencias, ata o delicado traballo actoral, de coreografía e composición.

A composición, física e xestual, é precisa e coidada ata o detalle, como podería ser na modalidade do mimo. O traballo corporal é, sen dúbida, o protagonista da peza, caracterizando os personaxes de xeito inmediato e facilitando, a través do movemento e do seu ritmo, esa axilidade. A isto hai que engadir as dotes acróbatas do elenco, que pode xogar cos seus corpos e construír figuras cos mesmos, como esa Celestina tridimensional coa que dan o aire ao feitizo e, ao tempo, lembran a figura da deusa Hécate, señora das meigas de tripla face. Con todo, algún dos números de malabares vai xustamente á contra desa axilidade mencionada e, máis que axudar a descansar ao público ou relaxar a tensión da trama, fai que perdamos un tanto a conexión co que está a acontecer.

Así e todo, o elenco entrégase a compoñer figuras e piruetas, incluíndo un par de divertidas interpelacións ao público, que entra a formar parte da peza por uns intres.

Unha actriz (Lola Sánchez) e dous actores (Javier Rosado e Roberto Calle) transitan por tódolos personaxes da historia a través do sinxelo xogo cun pano. Pano que, posto na cabeza, nos trae á feiticeira Celestina, mais cando se pon no pescozo estaremos con Calisto ou, a modo de trenza, con Melibea. Outros personaxes, como os criados Sempronio e Pármeno, e as mozas Areúsa e Elicia, pasarán tamén polos cadros que divide o xeito que se lle dá en escena a unha porta coa que os actores xogan e se desprazan polo espazo.

Este xogo axuda a que a peza sexa tan áxil, intelixentemente disposto ao longo da peza e en diferentes niveis, como as piruetas que fan que o pano de Celestina pase a outro intérprete e se vexan obrigados a cambiar de rol a cada intre. É unha peza que te mete no seu xogo como espectador/a.

Con todo, fico coa dúbida de se, precisamente, un texto tan voluminoso como La Celestina é o máis axeitado para este tipo de proposta. A pesares de todo o traballo de síntese e destilado da mesma, a trama perde potencia fronte ao artificio físico e fica nun esqueleto que, se non coñeces a obra orixinal, pode semellar confuso. Se cadra é unha nova crítica ao absurdo dos amores de Calisto e Melibea (que morren de sendas trompadas na cabeza), como salienta o mesmo (atención: spoiler!) dobre final: o público rompe en aplausos trala morte de Celestina, algo que a montaxe busca para parar de súpeto e lembrarnos que aínda non sabemos como acabaron Calisto e Melibea, chegando así ao verdadeiro e cómico final.

Unha peza para desfrutar, tanto pola diversión que procura, como polo talento acróbata e mimético do elenco, así como pola proposta coreográfica da dirección de Javier Uriarte, na que se nota a súa experiencia como artista de circo. Mais non caian na idea de que se trata dunha peza para tódolos públicos, xa que a lubricidade da mesma Celestina orixinal tamén está presente nesta versión.

Un clown para adultos?

Ficha artística

Celestina, la tragiclownmedia, a partir do clásico de Fernando de Rojas

Dirección: Javier Uriarte
Intérpretes: Lola Sánchez, Javier Rosado e Roberto Calle
Banda sonora orixinal: Juan Carlos Rey
Deseño e realización de iluminación: Gustavo González
Vestiario: Iluminada Martín
Fotografía: Jesús I. Clemente e Rocío Gallardo
Produción: La Escalera de Tijera

Auditorio do Concello de Vigo. 27 de marzo de 2021.

Compartir

Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin
Share on whatsapp
Share on email

PUBLICIDADE

PUBLICIDADE

PUBLICIDADE

PUBLICIDADE

Deixar un comentario

Subscríbete

Recibe as novas, artigos, entrevistas e contidos da Erregueté para que non perdas unha!

erregueté en papelSúmate ao movemento #erreguelove!

Por só 20 euros ao ano recibirás dúas revistas coa edición de textos dramáticos