Bailas e faisme libre

Bailas e faisme libre, caligrama de Uxío Novoneyra

A xeito de poema caligráfico, Uxío Novoneyra, en 1966, escribía este texto dun único e centrífugo verso de letras danzantes: “Bailas e faisme libre”. Nel pode estar o miolo desa arte, anterior ao teatro, coa que a humanidade se libertou de moitas cadeas, sobre todo das invisibles: o medo, o individualismo e a tristura cando son nocivos, a necesidade, angustiosa ás veces, de entendelo todo. Porque a danza séntese máis do que se entende.

O baile é unha celebración da vida, unha festa. O movemento do corpo deixa de restrinxirse ao utilitarismo económico do laboral ou do obrigado: moverse para limpar a casa, moverse para ir coller un vaso de auga, carrexar as pertenzas, empurrar as maletas… No entanto, o corpo comeza a moverse para liberarse de todas as cadeas, incluída a do pensamento, que até o pensamento ás veces se pode volver cadea. Moverse para sentir o pracer do movemento rítmico, para despegar do chan e elevarnos por riba das nosas miserias ou, pola contra, para conectarnos coa terra e coas forzas telúricas, como fai Janet Novás en Mercedes máis eu. Conectarse co chan tamén é un xeito de elevarse del.

O 29 de abril, Día Internacional da Danza, faise especialmente indicado para a nosa contorna, na que esta arte segue a estar marxinada respecto ás outras, como demostrou o último informe, en materia de artes escénicas, do Consello da Cultura Galega. Do último ano do que se teñen datos completos, o 2018, a programación de espectáculos de danza en Galiza foi tan só do 6%. Alguén podería pensar que a danza ten pouco público, pero isto non é máis ca unha falacia. Non ten público o que non se fomenta. Nas últimas edicións do festival En Pé de Pedra, en Compostela, o público chegou a uns 16.000 espectadores/as e, como sinalou Ana Vallés en 2007, no número 50 da erregueté | Revista Galega de Teatro: “Non había público porque non había danza e non había danza porque non había público porque non se programaba”. A carioca co rabo na boca!

Non obstante, como calquera manifestación artística fundamental dun ecosistema cultural diferenciado, non se trata da cantidade senón da calidade. Tamén do dereito da cidadanía a poder asistir a espectáculos de danza, alén do número de billetes que se poidan vender.

“Bailas e faisme libre” introduce esa segunda persoa, que pode ser a da consciencia, a da mente, a da palabra, que se dirixe ao corpo para agradecerlle esa liberación. Emanciparse da palabra, descargarse do pensamento, por iso, se cadra, o poema fica así tan breve, porque o resto do poema acontece fóra del, no corpo danzante. “Bailas e faisme libre” corpo, libérasme do ser e permítesme un estar pleno.

A arte da danza, sobre todo a que non se limita polos xustillos formais, estilísticos, técnicos e rítmicos, a contemporánea, resulta especialmente poemática.

Por outra banda, esa segunda persoa tamén pode ser a da bailarina ou o bailarín, que ao bailaren nos fan libres. Porque, entre as emocións, grazas ao efecto das neuronas espello, tamén se activa a emoción cinética. Pero, ademais, esa empatía en relación a quen nos ofrece a arte da danza, ten a capacidade de levarnos, de soltarnos, de activar as nosas endorfinas, dopamina, serotonina… O cóctel da vida a axitarse felizmente e a esfarelar os compartimentos estancos dos xéneros e doutras restricións identitarias, nunha pulsación que nos une.

29 de abril de 2021, Día Internacional da Danza

Afonso Becerra

Afonso Becerra

Director da erregueté | Revista Galega de Teatro. Pertence ao seu Consello de Redacción desde o 2006. Doutor en Artes Escénicas pola Universitat Autònoma de Barcelona. Titulado Superior en Dirección escénica e dramaturxia polo Institut del Teatre de Barcelona. Titulado en Interpretación polo ITAE de Asturies. Dramaturgo e director de escena. Exerce a docencia en dramaturxia e escrita dramática na ESAD de Galiza desde o ano 2005. É colaborador, entre outras publicacións, de revistas de cultura e artes performativas como ARTEZBLAI, Primer Acto, Danza en escena, Tempos Novos. Desde setembro de 2019 é colaborador especialista en artes escénicas da CRTVG, no programa ZIGZAG da TVG.

Compartir

Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin
Share on whatsapp
Share on email

PUBLICIDADE

Comprar Erregueté | Revista Galega de Teatro

PUBLICIDADE

Deixar un comentario

Recibe a túa na casa

Por 20 euros ao ano recibirás con artigos, reportaxes, textos teatrais...

erregueté en papelSúmate ao movemento #erreguelove!

Por só 20 euros ao ano recibirás dúas revistas coa edición de textos dramáticos